ئــه‌ده‌ب و ئاكـاری مسـوڵمان لـه‌كـاتی قسـه‌ كـردندا

ئــه‌ده‌ب و ئاكـاری مسـوڵمان لـه‌كـاتی قسـه‌ كـردندا

 

نەوا .  م

   بێگومان خه‌ڵكی هاتوچۆی یه‌كتری ده‌كه‌ن و كۆڕو مه‌جلیس ده‌گرن و جۆره‌ها قسه‌ی تێدا ده‌كه‌ن.. ئه‌مه‌ش حه‌تمه‌ن كۆمه‌ڵێك ئاداب ده‌خوازێت كه‌ ده‌بێ به‌شدارلابووان ره‌چاوی بكه‌ن، ده‌نا هه‌ر یه‌كه‌ لای خۆیه‌وه‌و هه‌ر باسێكی هه‌بێت بیكات، كه‌س گوێی بۆ ناگرێت و كه‌س له‌ كه‌س حاڵیی نابێت و كۆڕ ده‌بێته‌ فه‌وزاو ئاخاوتن ده‌بێته‌ گه‌ڕه‌لاوژێ! له‌و ڕه‌فتاره‌ چاك و كۆمه‌لێیه‌تیانه‌ی كه‌ پێویسته‌ مسوڵمان لێی به‌ئاگابێ و به‌ گرنگی دابنێ، ناوه‌رۆكی باس و شێوازی گفتوگۆو چۆنیه‌تی دوواندنی خه‌ڵكییه‌. پێویسته‌ موسوڵمانان به‌ تایبه‌تی دایك و باوكان هه‌ڵه‌ی ره‌فتاری خۆیانی له‌به‌ردا راست كه‌نه‌وه‌و منداڵه‌كانیشیانی لێ به‌هره‌مه‌ند بكه‌ن و به‌ پێی فه‌رمایشتی خواو پێغه‌مبه‌ری خوا ێلى الله علیه وسلم ئاڕاسته‌یان بكه‌ن.

   ئه‌مه‌ش چه‌ند شێوازو ئادابێكی قسه‌ كردنه‌ كه‌ قورئان و سوننه‌ت داوایان كردووه‌ :

1ـ چ قسه‌یه‌كه‌و بۆچی ده‌یكه‌یت؟!: ئه‌مه‌ پرسیارێكی گرنگه‌ ئه‌گه‌ر بتوانێت پێش قسه‌كردنه‌كه‌ت له‌ خۆتی بكه‌یت.. ئیمامی ماوه‌ردی ره‌حمه‌تی لێ بێ ده‌فه‌رموێ: قسه‌كردن به‌ چوار مه‌رج رێك خه‌:

یه‌كه‌م: پاڵنه‌رێك هه‌بێت وات لێ بكات قسه‌كه‌ بكه‌یت، وه‌كو ده‌ستخستنی به‌رژه‌وه‌ندییه‌ك یان لادانی زیانێك..

دووه‌م: له‌ كات و شوێنی خۆیدا بێت، هه‌لی بۆ بقۆزه‌ره‌وه‌..

سێیه‌م: به‌
ادامه نوشته

ئومێدمان بە سەرکردە ئیسلامیەکان نەماوە

ئومێدمان بە سەرکردە ئیسلامیەکان نەماوە

 

ش . عوسمانی

موسڵمان حەقی لە سەر موسڵمانە ، ئەمەش فەرمانێکی خواییە بۆ تێکڕای موسڵمانان، هەمیشە لە ناوچينی هەژارەکاندا چینی لێقەوماوەکان چینی خوا ویستەکان ئەم حەقە جێبەجێدەکرێت ، هەر لە سەردانی نەخۆش وپرسەو سەرەخۆشی مردوو هەواڵپرسی زیندانیکراو بەشداریکردن لە خۆشيەکانی یەکتر ئەمانە کۆمەڵە مافێکن کە هەمیشە موسڵمان لە سەر یەکتر جێبەجێی دەکەن لەبەر خوا ..

دەبینین کەسانێک کە دەستیان کورت و دەوریان چۆڵە زۆر ئازان بۆ جێبەجێکردنی ئەم مافانە لەسەر ئەساسی برایەتی و خۆشویستنی دینی، بەڵام بە پێچەوانەوە کە دەستیان لە پارە یان دەسەڵات گیر دەبێت ئەو، هاش و هوشەیان نامێنێت و باس و بیری برایەتی و مافی خوای لە سەر یەک لە بیر دەکەن و پشت هەڵدەکەن .

ئیسلامیەکانی کوردستان ئێستا ئاوهایان لێقەوماوە ، کامەیان تا دوێنێ باسیان لە برایەتی و ئیسلامەتی دەکرد ئەمڕۆ گۆڕاون و سەدو هەشتا پلە بایان داوەتەوەو ئەوەی پێی بوترێت مافی دینی مەگەر بە قسەو باس بەرنامەکانیانی پێ بڕازێننەوە !!

پاش ئەوەی مامۆستا کرێکار لە سەر قورئانەکەی خوا لە غەریبایەتی زیندانکرا، هیچ دەسەڵاتدارێکی موسڵمان و هیچ کوردێك لەسەری نەهاتن بە جواب ، بەتایبەتی هاوڕێکانی لە ناو ئیخوان و کۆمەڵ و بزوتنەوەی ئیسلامی هەرچەندە تاکە تاکە هەڵوێستی جوانیان هەبوو بەڵام هیچ کەسێکیان لە سەر ئاستی سیاسی بە کردەوە هیچ کارێکیان نەکردو ناڕەزاییان دەرنەبڕی، لەپێش هەموویانەوە مامۆستا علی باپير دەبوایە هەڵوێستی هەبوایەو ناڕەزای دەربڕيیایە و کاری بۆ ئازادکردنی مامۆستا کرێکار بکردایە ، وەك هیچيشی نەکردووە پەیوەندییەکی تەلەفۆنی بە خانەوادەکەیەوە نەکردووە بۆ پرسینی حاڵ و وەزعی مامۆستا ، لەکاتێکدا مامۆستا کرێکار لە سەر بەرگی یەکەم گۆڤاری دووربين
ادامه نوشته

ئازاری موسڵمانان له‌ تایلاند، حكومه‌ت موسڵمانانی له‌ هه‌موو مافێك بێبه‌ش كرد وە

ئازاری موسڵمانان له‌ تایلاند، حكومه‌ت موسڵمانانی له‌ هه‌موو مافێك بێبه‌ش كرد وە 
10/12/2011 

 

 

زانا قه‌ره‌داغی

 سه‌ره‌تایه‌ك بۆ ناسینی تایلاند

تایلاند ئه‌كه‌وێته‌ باشوری ڕۆژهه‌ڵاتی كیشوه‌ری ئاسیا، ده‌وره‌ دراوه‌ به‌م ووڵاتانه‌ له‌ باكوره‌وه‌ لاوس و میانمار و له‌ڕۆژ هه‌ڵاته‌وه‌ لاوس و كه‌مبۆدیا و له‌ باشوره‌وه‌ مالیزیاو كه‌نداوی تایلاند و له‌ رۆژئاواوه‌ میانمارو ده‌ریای ئه‌ندامان. ژماره‌ی دانیشتوان 63 ملیوێن كه‌سه‌، و زمانی ڕه‌سمی ووڵات. تایلاندییه‌، دراو: بات، پایته‌خت: بانكۆك، ئایینی زۆربه‌ی دانیشتوانی تایلاند: بووزییه‌، موسڵمان له‌ ووڵاتی تایلاند به‌ گشتی كه‌مینه‌ن به‌ڵام له‌ ناوچه‌ی فه‌تانی زۆرینه‌ی دانیشتوانی موسڵمانن، ڕووبه‌ری خاكه‌كه‌ی (513) هه‌زار كیلۆمه‌تر چوارگۆشه‌یه‌.

ناوچه‌ی موسڵمانانی تایلاند

فه‌تانی ئه‌وناوچه‌یه‌ ئه‌كه‌وێته‌ نێوان مالیزیاو تایلاند موسڵمانانی تایلاند له‌م ناوچه‌یه‌ نیشته‌ جێن ئایینی پیرۆزی ئیسلام به‌ هۆی بازرگانه‌ موسڵمانه‌كانه‌وه‌ هاتۆته‌ ئه‌م ناوچه‌یه‌له‌ سه‌ده‌ی پێنجه‌می كۆچی ڕۆژ له‌ دوای ڕۆژ موسڵمانان له‌ زیادكردندا بوون تا سه‌ده‌ی هه‌شته‌می كۆچی ته‌واوی ئه‌م ناوچه‌یه‌ موسڵمان بوون و كاریان به‌ قورئانی پیرۆز ده‌كرد، تائێستاش موسڵمانانی ئه‌م ناوچه‌یه‌ ده‌ستیان به‌ ئاینی پیرۆزی ئیسلامه‌وه‌ گرتووه‌ و به‌پیتی عه‌ره‌بی ئه‌نوسن.

ئاوڕێك له‌ مێژووی داگیركاری

تایلاندی یه‌كان زۆرجار هێرش یان كردۆته‌ سه‌ر خاكی فه‌تانی تا داگیری بكه‌ن یه‌كه‌م هێرشیان له‌ ساڵی 1786زاینی توانی یان ده‌ست بگرن به‌سه‌ر به‌شێك له‌خاكی فه‌تانی داو به‌شێ
ادامه نوشته

ئایا "سيد قطب" نوێژی جومعه‌ی ده‌كرد؟!!

ئایا "سيد قطب" نوێژی جومعه‌ی ده‌كرد؟!!

 

 

بسم الله الرحمن الرحيم

 الحمدلله وكفى والصلاة والسلام على نبيه المصطفى.

 أما بعد:

ئایا "سيد قطب" نوێژی جومعه‌ی ده‌كرد؟!!

پێش ئه‌وه‌ی بێینه‌ سه‌ر وەڵامی ئه‌و پرسیاره‌؛ گرنگه‌ باس له ‌پێشه‌كییه‌ك بكه‌ین، خوای په‌روه‌ردگار ده‌فه‌رموێت: {وَلَا تَقْرَبُوا مَالَ الْيَتِيمِ إِلَّا بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّهُ وَأَوْفُوا الْكَيْلَ وَالْمِيزَانَ بِالْقِسْطِ لَا نُكَلِّفُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا وَإِذَا قُلْتُمْ فَاعْدِلُوا وَلَوْ كَانَ ذَا قُرْبَى وَبِعَهْدِ اللَّهِ أَوْفُوا ذَلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ (152) وَأَنَّ هَذَا صِرَاطِي مُسْتَقِيمًا فَاتَّبِعُوهُ وَلَا تَتَّبِعُوا السُّبُلَ فَتَفَرَّقَ بِكُمْ عَنْ سَبِيلِهِ ذَلِكُمْ وَصَّاكُمْ بِهِ لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ (153)}  [الأنعام: ١٥٢، ١٥٣]

جەنابی مامۆستا (‌أحمد کاکە محمود)  لە تەفسیری ئەو ئایەتانەدا دەفەرموێت:

{ولا تقربوا مال اليتيم إلا بالتي هي أحسن} شه‌شه‌م: هه‌رگیز نزیكی ماڵ و دارایی هه‌تیوانان مه‌كه‌ونه‌وه‌ به‌ شێوه‌یه‌كی چاك و جوان نه‌بێ، {حتی يبلغ أشدة} تا بۆخۆی ده‌گاته‌ حاڵه‌تی بەهێزیی و توانایی خۆی و، باڵغ و كامڵ ئه‌بێت، ئه‌وسا ئیتر ئه‌گه‌ر له‌ژێر ده‌ستی ئێوه‌شدا بوو، بیده‌نه‌وه‌ ده‌ستی خۆی. {وأوفوا الكيل والميزان بالقسط} حه‌وته‌م: با لێوانه‌ و كێشانه‌تان دادگه‌رانه‌ بێ، واته‌: مامه‌ڵه‌تان ڕێك و پێك و، دوور له‌ گزیی و خیانه‌ت بێت {لا نكلف نفسا إلا وسعها} خۆ ئێمه‌ش له‌توانا به‌ده‌ر، ته‌كلیف و داوا له‌ هیچ كه‌سێك ناكه‌ین بۆ عه‌داڵه‌ت و دادگه‌ریی. {وإذا قلتم فاعدلوا ولو كان ذاقربى}  هه‌شته‌م: هه‌ركه‌ قسه‌یه‌كتان
ادامه نوشته

ئافرەت بە لای ناموسڵمانەکانەوە، لە کۆن و نوێدا

ئافرەت بە لای ناموسڵمانەکانەوە، لە کۆن و نوێدا

 

دکتۆر علی جمعة

ئافرەت بەر لە هاتنی ئاینی ئیسلام ، لە هەموو شارستانییەتە کۆنەکاندا ستەم لێکراو و بێ ڕێز بووە ، ئیتر لە شارستانێتی ئەوروپای کۆن یان ڕۆمانیيەکان، یان فارسەکان ، یان عەرەبەکانی بەر لە ئیسلام ، هەر کام لەو شارستانێتیانە کە تێپەڕيوە، چەندەها جۆر سزا و ئەشکەنجە و ستەم و چەوسانەوەیان بەسەر ئافرەتدا هێناوە .

* ئیغریقیەکان بە دارێکی ژەهراویان زانیوە ، ودەیانوت : شتێکی پیسە و بەشێکە لە کاروکردەوەی شەیتان .

* ڕۆمانییەکان دەیانگووت : ئافرەت ڕۆحی نییە ، جۆرێك لەو جۆرانەی کە سزایان پێ دەدا ، ڕۆنی گەرم و داخکراویان دەکرد بە سەر سەریدا ، دەیان بەست بە ئەسپەکانەوەو ڕايان دەکێشا تاوەکو گیانی دەردەچوو .

* صينییەکانیش دەیانگووت : ئافرەت ئاوێکی بە ئازارە و بەختەوەری دەشواتەوە، بۆ هەموو صينیەکیش هەیە کە خێزانەکەی ( هاوسەرەکەی) زیندە بەچاڵ بکات . ئەگەر مێردەکەشی بمرێت، ئەوا خزم و کەسوکارەکەی وەك میرات ژنەکەی دەبەن .

* هیندیەکانیش بەرامبەر بە ئافرەت دەیانگووت : نە مردن و نەجەهەننەم و نە ژەهرو نە مار و نەئاگر هیچيان لە ئافرەت خراپتر نین ، بەڵکو بە لای ئەوانەوە ئافرەت ئەگەر مێردەکەی بمرێت ئەویش مافی ژیانی نامێنێت ، بەڵکو دەبێت لەگەڵ ئەودا بسوتێنرێت .

* فارس
ادامه نوشته

ئادابی سوێندخواردن له‌ ئیسلامدا

ئادابی سوێندخواردن له‌ ئیسلامدا


سوپاس و ستایش بۆ په‌روه‌ردگار، دروود و ڕه‌حمه‌ت له‌ ‌پێغه‌مبه‌ری ئازیز (صلی الله‌علیه‌ وسلم) و هه‌روه‌ها له‌ ئال و یارانی.

جۆرو حوکمی سوێند:
1- سوێندی سه‌ر زاری و بێئیراده:‌ وه‌ک و ئه‌وه‌ی که‌ خه‌لک راهاتون و ده‌ڵێن وه‌ڵا نابێت، یان به‌خوا ناخۆم ، یان به‌رێوه‌ڵا..... ئه‌مه‌ هیچ حوکمێکی له‌سه‌ر نیه.‌

2- سوێند به‌درۆ: وه‌ک ئه‌وه‌ی که‌ که‌سێک سوێند به‌درۆ ده‌خوات وه‌ک که‌سێک شتێکی کردووه‌ به‌ڵام کاتی لێپرسینه‌وه‌ی سوێند ده‌خوات که‌ نه‌ی کردوه‌ ، ئه‌مه‌یان موسوڵمانی له‌سه‌ر تاوان بار ده‌بێت .

3- سوێندی دامه‌زراو: وه‌ک ئه‌وه‌ی که‌سێک سوێندێک( که‌ له‌ناخی دڵه‌وه‌ دێت) ده‌خوات له‌سه‌ر شتێک ‌له‌داهاتودا نای کات یان ده‌ڵێت ده‌یکه‌م به‌ڵام دوایی سوێنده‌که‌ی ده‌که‌وێت، ئه‌مه‌یان ده‌بێت که‌فاره‌تی بدا
ادامه نوشته